Waga przed okresem – co musisz wiedzieć

Wzrost masy ciała przed miesiączką — przyczyny

Wzrost masy ciała przed okresem to zjawisko dobrze znane wielu kobietom. U jego podłoża leżą zmiany hormonalne, które zachodzą w drugiej fazie cyklu menstruacyjnego. To właśnie one odpowiadają za uczucie ciężkości, opuchnięcia i dodatkowe kilogramy, które – co ważne – mają charakter tymczasowy.

Zatrzymanie wody — co to jest?

Za dodatkowe kilogramy odpowiada przede wszystkim retencja płynów, czyli zatrzymanie wody w organizmie. Polega ona na gromadzeniu się nadmiaru płynów w tkankach, co prowadzi do wzrostu wagi i szeregu objawów fizycznych:

• obrzęki twarzy, dłoni i stóp,

• uczucie wzdęcia i pełności w brzuchu,

• zaparcia,

• ogólne poczucie ciężkości i zaburzenie proporcji sylwetki.

Hormonalne zmiany w cyklu menstruacyjnym

Skoro wiemy już, że za dodatkowe kilogramy odpowiada woda, pora przyjrzeć się głównym winowajcom. Kluczową rolę odgrywają tu dwa hormony płciowe: estrogen i progesteron. Ich stężenie zmienia się w zależności od fazy cyklu, a w okresie przedmiesiączkowym ich wahania wysyłają do organizmu bardzo konkretne sygnały.

W drugiej połowie cyklu, po owulacji, rosnący poziom progesteronu i estrogenów wpływa na produkcję dwóch innych kluczowych substancji: wazopresyny i aldosteronu. To sygnał dla nerek, by ograniczyły wydalanie wody i zatrzymały w organizmie więcej sodu. Efekt? Płyny gromadzą się w tkankach, powodując obrzęki i wzrost wagi, który może sięgnąć od 1,5 do nawet 3 kilogramów.

To jednak nie koniec hormonalnego zamieszania. Progesteron ma jeszcze jedną istotną właściwość – wzmaga apetyt. Stąd właśnie bierze się tak częsta przed okresem ochota na słodkie lub słone przekąski. Takie podjadanie, w połączeniu z zatrzymywaniem wody, tworzy duet odpowiedzialny za uczucie ciężkości i wyższą liczbę na wadze.

Jak zmniejszyć zatrzymanie wody przed okresem?

Chociaż za zatrzymanie wody w organizmie odpowiadają hormony, nie jesteś bezradna. Wprowadzając kilka prostych zmian w stylu życia, możesz znacznie ograniczyć jego skutki:

• Ogranicz sól – nadmiar sodu powoduje obrzęki. Unikaj żywności przetworzonej i słonych przekąsek, a potrawy doprawiaj ziołami.

• Pij więcej wody – Paradoksalnie, regularne nawadnianie to dla organizmu sygnał, by bezpiecznie uwolnił zgromadzone zapasy płynów.

• Bądź aktywna fizycznie – regularny ruch, nawet łagodny (np. spacer, joga), pobudza krążenie i pomaga usuwać nadmiar wody.

• Stosuj zioła moczopędne – napary z pokrzywy, mniszka lekarskiego czy natki pietruszki naturalnie wspomagają pracę nerek.

Dieta a waga przed miesiączką

To, co ląduje na Twoim talerzu w dniach poprzedzających okres, ma duży wpływ na Twoje samopoczucie i wagę. Uczucie ciężkości potęguje zwłaszcza nadmiar soli oraz uleganie zachciankom na słodkie i tłuste przekąski. Na szczęście świadome wybory żywieniowe mogą znacząco złagodzić te dolegliwości.

Wzmożony apetyt i nieodparta ochota na czekoladę czy chipsy to nie Twoja wina – to sprawka hormonów. Zamiast więc walczyć z zachciankami, spróbuj je mądrze zaspokoić. Zamiast mlecznej czekolady sięgnij po kilka kostek gorzkiej, bogatej w magnez (który dodatkowo łagodzi skurcze). Chęć na słone przekąski zaspokoją orzechy lub pestki dyni.

Aby zrównoważyć działanie sodu, warto włączyć do diety produkty bogate w potas. Działa on jak naturalny diuretyk, pomagając organizmowi usunąć nadmiar wody. Jego doskonałym źródłem są między innymi:

• banany,

• pomidory,

• szpinak,

• awokado,

• bataty.

Pigułki antykoncepcyjne a waga

Wiele kobiet obawia się, że antykoncepcja hormonalna spowoduje u nich przyrost masy ciała. Mechanizm, który może za tym stać, jest bardzo podobny do naturalnych wahań wagi przed okresem i, co nie jest zaskoczeniem, również wiąże się z działaniem hormonów.

Syntetyczne estrogeny i progestageny, obecne w tabletkach, mogą wpływać na gospodarkę wodno-elektrolitową organizmu. Podobnie jak w naturalnym cyklu, stymulują one produkcję wazopresyny i aldosteronu. W rezultacie nerki dostają sygnał, by zatrzymać więcej sodu i wody, co prowadzi do uczucia opuchnięcia, obrzęków i tymczasowego wzrostu wagi.

Drugim czynnikiem jest potencjalny wpływ hormonów na apetyt. Niektóre kobiety stosujące antykoncepcję hormonalną zgłaszają wzmożone łaknienie, co może prowadzić do spożywania nadmiaru kalorii.

Waga po miesiączce — co się dzieje?

Dobra wiadomość jest taka, że dodatkowe kilogramy pojawiające się przed okresem zwykle znikają równie szybko, jak się pojawiły. Wraz z pierwszym dniem miesiączki w organizmie dochodzi do gwałtownego spadku poziomu progesteronu. To ważny sygnał dla nerek, by przestały zatrzymywać sód i wodę, a organizm mógł zacząć intensywnie pozbywać się nadmiaru zgromadzonych płynów.

Proces ten rozpoczyna się już w pierwszym dniu krwawienia i zwykle trwa do dwóch dni po jego zakończeniu. W tym czasie możesz zauważyć nie tylko spadek na wadze, ale także wyraźną poprawę samopoczucia. Zmniejsza się obwód talii, praca jelit wraca do normy, a uczucie ciężkości i opuchnięcia znika.

Jak regularnie monitorować wagę?

Regularne monitorowanie wagi jest ważne, by zrozumieć reakcje organizmu na zmiany hormonalne. Aby wyniki były jak najbardziej wiarygodne, waż się zawsze o tej samej porze – najlepiej rano, na czczo i po skorzystaniu z toalety. Pozwoli to wyeliminować wahania spowodowane, chociażby posiłkami.

Pamiętaj jednak, że codzienne stawanie na wadze może prowadzić do niepotrzebnej frustracji. Twoja waga naturalnie waha się w ciągu doby, dlatego częste pomiary nie odzwierciedlają realnych zmian w ciele. Zamiast skupiać się na liczbach, obserwuj ogólne trendy. Zwracaj uwagę na to, jak czujesz się w swoich ubraniach i jakie jest Twoje samopoczucie – to często lepsze wskaźniki niż sama liczba na wadze.

Aby zobaczyć pełen obraz i odróżnić krótkotrwałe wahania od długoterminowych zmian, warto prowadzić prosty dziennik – w zwykłym notatniku lub jednej z wielu dostępnych aplikacji. Zapisując wyniki raz w tygodniu, już po kilku miesiącach zauważysz powtarzający się wzorzec: charakterystyczny wzrost wagi przed okresem i jej spadek tuż po nim. Taka wiedza pozwoli Ci ze spokojem podchodzić do tych naturalnych fluktuacji.